سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه علوم اسلامی رضوی

حسینی مقدم, سیدحسن, فرزانگان, محمد, آخوندی, محمدحسن. (1404). ماهیت حقوق قرارداد بین دولت و دامدار نسبت به اراضی واگذار شده در قالب طرح خروج دام از جنگل. , 17(32), 121-153. doi: 10.30513/cjd.2025.6116.1970
سیدحسن حسینی مقدم; محمد فرزانگان; محمدحسن آخوندی. "ماهیت حقوق قرارداد بین دولت و دامدار نسبت به اراضی واگذار شده در قالب طرح خروج دام از جنگل". , 17, 32, 1404, 121-153. doi: 10.30513/cjd.2025.6116.1970
حسینی مقدم, سیدحسن, فرزانگان, محمد, آخوندی, محمدحسن. (1404). 'ماهیت حقوق قرارداد بین دولت و دامدار نسبت به اراضی واگذار شده در قالب طرح خروج دام از جنگل', , 17(32), pp. 121-153. doi: 10.30513/cjd.2025.6116.1970
حسینی مقدم, سیدحسن, فرزانگان, محمد, آخوندی, محمدحسن. ماهیت حقوق قرارداد بین دولت و دامدار نسبت به اراضی واگذار شده در قالب طرح خروج دام از جنگل. , 1404; 17(32): 121-153. doi: 10.30513/cjd.2025.6116.1970

ماهیت حقوق قرارداد بین دولت و دامدار نسبت به اراضی واگذار شده در قالب طرح خروج دام از جنگل

آموزه‌های فقه مدنی
مقاله 4، دوره 17، شماره 32، دی 1404، صفحه 121-153    اصل مقاله (1.15 M)
نوع مقاله: پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.30513/cjd.2025.6116.1970
نویسندگان
سیدحسن حسینی مقدم* 1؛ محمد فرزانگان2؛ محمدحسن آخوندی3
1دانشیار ،گروه حقوق خصوصی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
2استادیار، گروه حقوق، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران.
3دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
چکیده
طرح خروج دام از جنگل برای اولین بار در قانون برنامۀ دوم توسعه مصوب ۱۳۷۳ مطرح و متعاقباً در برنامۀ سوم و چهارم تکمیل یا تنفیذ گردید. مطابق با این قانون، دولت موظف شد به‌منظور بهره‌برداری بهینه از منابع طبیعی کشور، به دامداران، در مقابل خروج دامشان از جنگل امتیازاتی را در قالب قراردادی اعطا نماید. شناسایی و تبیین ماهیت حقوق دامداران که در قالب چه عقدی از عقود معین یا قرارداد ویژه دیگر مطابق ماده 10 قانون مدنی و اصل آزادی قراردادی می‌تواند حائز اهمیت باشد؛ چراکه متعاقب این قرارداد امتیازاتی با شروط ویژه به دامداران واگذار می‌گردد، تثبیت یا تزلزل این حقوق حسب ماهیت قرارداد موصوف متبع از ماهیت آن می‌باشد. در این پژوهش به‌طور تحلیلی - توصیفی بررسی خواهد شد که قرارداد حاضر عقدی معوض و در ازای انتقال و اسقاط حق تعلیف و چرای دام، از دامداران، حقی جایگزین به‌وسیلۀ دولت به آنان واگذار می‌شود که علی‌القاعده نوعی حق مالکیت بر عرصه موضوع واگذاری تلقی می‌گردد. وانگهی این حق با محدودیت‌هایی که به‌واسطۀ شروط مندرج در قرارداد و اصل حاکمیت اراده تنظیم گردیده است نیز مواجه می‌باشد که موجب انعقاد قراردادی خاص با ویژگی مختص به خود می‌باشد که شناسایی احکام، اوصاف و آثار این قرارداد، در حقوق بعدی دامداران و در عین حال وضعیت حقوقی که سابقاً در اختیار داشته‌اند مؤثر است.
کلیدواژه‌ها
خروج دام؛ اراضی؛ دامدار؛ دولت؛ قرارداد واگذاری؛ اصل آزادی قرارداد؛ شروط
مراجع
  1. امامی، سید حسن. (1372ش). حقوق مدنی، (ج1، چاپ دوازدهم). تهران: اسلامیه.
  2. امامی، سید حسن. (1372ش). حقوق مدنی، (ج2، چاپ هشتم). تهران: اسلامیه.
  3. جعفری لنگرودی، محمدجعفر. (1392ش). ترمینولوژی. تهران: گنج دانش.
  4. جعفری لنگرودی، محمدجعفر. (1401ش). حقوق تعهدات. تهران: گنج دانش.
  5. حاجیان فروشانی، زهره؛ مظهر قراملکی، علی. (1394ش). بررسی فقهی-حقوقی اسقاط کافه خیارات. آموزه‌های فقه مدنی، 7(12)، 151-172.
  6. خندانی، سید پدرام؛ خاکباز، محمد. (1392ش). تفسیر نظریه عدالت معاوضی در قلمرو قراردادها. مطالعات فقه و حقوق اسلامی، 5(8). ص 69-84. https://doi.org/10.22075/feqh.2017.1896
  7. عظیمی، نورالدین؛ امیری لمر، مسعود. (1387ش). ارزیابی اثرات اجرایی طرح ساماندهی خروج دام از جنگل بر جنگل‌نشینان در استان گیلان مطالعه موردی بخش مرکزی شهرستان رضوانشهر. پژوهش‌های جغرافیایی، 40(2)، ص157-171.
  8. قاضی، حسین. (1383ش). ماهیت و میزان قرارداد الحاقی. حقوق اسلامی، 1(2)، ص61-88.
  9. کاتوزیان، ناصر. (1394ش). اموال و مالکیت. تهران: نشر میزان.
  10. کاتوزیان، ناصر. (1401ش). قواعد عمومی قراردادها. تهران: گنج دانش.
  11. کاتوزیان، ناصر. (1401ش). دوره عقود معین، تهران: گنج دانش.
  12. کاتوزیان، ناصر. (1396ش). قانون مدنی در نظم حقوقی کنونی، تهران: نشر میزان.
  13. مقصودی؛ رضا؛ محقق داماد، سیدمصطفی؛ علامه، سید مهدی؛ مظلوم رهنی، علیرضا؛ اسدی کوه باد، هرمز. (1402). شرط خلاف مقتضای ذات عقد. آموزه‌های فقه مدنی، 15(27)، ص317-336. https://doi.org/10.30513/cjd.2021.1892.1355
  14. سامانه ملی نشست‌های قضایی: neshast.org
  15. سامانه ملی آرای قضایی: http://ara.jri.ac.ir
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 350
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 439